معامله ۵۰ هزار میلیارد تومان برق در بورس انرژی؛ جهش ۳ برابری بازار برق سبز

به گزارش روابط عمومی قرارگاه ملی مبارزه با مفاسد اقتصادی،

مصطفی رجبی مشهدی، مدیرعامل توانیر، از تحول بزرگ در ساختار مبادلات انرژی کشور خبر داد. وی اعلام کرد که تا پایان آذرماه سال ۲۰۲۶ میلادی، بیش از ۳۵ درصد برق کشور در بورس انرژی معامله شده است. ارزش این مبادلات از مرز ۵۰ هزار میلیارد تومان فراتر رفت که نشان‌دهنده خروج تدریجی دولت از معاملات مستقیم برق است. طبق قانون برنامه هفتم پیشرفت، سهم بورس در بازار برق باید تا پایان برنامه به حداقل ۶۰ درصد برسد.

شفافیت و رقابت در تابلوهای برق آزاد و سبز

سیاست وزارت نیرو در دولت چهاردهم بر توسعه معاملات مستقیم بین تولیدکننده و مصرف‌کننده متمرکز است. در ۹ ماه نخست سال ۱۴۰۴، حدود ۹.۷ میلیارد کیلووات‌ساعت برق در تابلو آزاد معامله شد. ارزش این معاملات بالغ بر ۳۱ هزار میلیارد تومان بود که بخش عمده آن به نیروگاه‌های صنایع اختصاص داشت. طبق گزارش خبرگزاری مهر، شفافیت و رقابت بدون مداخله دولت، اصلی‌ترین ویژگی این تابلوی بورسی است که انگیزه سرمایه‌گذاری را افزایش می‌دهد.

در حوزه انرژی‌های پاک نیز تابلوی برق سبز رکورد جدیدی را ثبت کرد. ارزش معاملات این بخش با رشد ۲۰۰ درصدی نسبت به پارسال، به بیش از ۶ هزار میلیارد تومان رسید. نرخ متوسط هر کیلووات‌ساعت برق تجدیدپذیر حدود ۶۰۵۰ تومان در بورس کشف شد. مأموران و کارشناسان توانیر پیش‌بینی می‌کنند که با ورود نیروگاه‌های جدید در سال ۱۴۰۵، ارزش این بازار به ۱۰ هزار میلیارد تومان برسد. این روند، مسیر ایران را برای تحقق اهداف زیست‌محیطی هموارتر می‌کند.

مزایای گواهی صرفه‌جویی انرژی برای مصرف‌کنندگان

یکی از رویکردهای نوین صنعت برق، تقویت بازار گواهی صرفه‌جویی انرژی و بهینه‌سازی مصرف است. تا کنون ۱۱۰ میلیون کیلووات‌ساعت از این اوراق به ارزش ۲۵۰ میلیارد تومان در بورس معامله شده است. دارندگان گواهی‌های نوع «اوج» از برنامه‌های مدیریت بار در روزهای ناترازی معاف هستند. این امتیاز ویژه، صنایع را تشویق می‌کند تا با مشارکت در طرح‌های بهینه‌سازی، پایداری تولید خود را در زمان پیک مصرف تضمین کنند.

نیروگاه‌های مقیاس کوچک نیز با رشد ۳۲ درصدی تولید، نقش مهمی در کاهش تلفات شبکه ایفا کردند. این واحدها در صورت تولید هم‌زمان برق و حرارت، راندمانی بیش از ۷۰ درصد دارند. نصب این نیروگاه‌ها در محل مصرف، فشار را بر خطوط انتقال سراسری کاهش می‌دهد. وزارت نیرو قصد دارد با توسعه بازار گواهی صرفه‌جویی انرژی، سرمایه‌های خرد و کلان را به سمت ارتقای بهره‌وری هدایت کند. این اقدامات، کلید اصلی عبور از ناترازی‌های احتمالی در تابستان‌های پیش‌رو خواهد بود.